جایگزینی هدفمند ماشین‌آلات کم مصرف (قسمت پنجم)

تلویزیون نفت

گفت‌و‌گو با دکتر جمشید پژویان، اقتصاددان و استاد دانشگاه علامه طباطبایی

وزارت صنایع کم‌کاری کرد

خبرنگار: در واقع پول توجیبی بدهند…

من گفتم در بخش تولید خیلی بهتر از مصرف می‌توانید هدفمند یارانه دهید. وزارت صنایع باید فقط کارش این می‌بود، که به صورت یک لیست از کارخانجاتی که بیشترین مصرف‌کننده انرژی هستند تا پایین، ردیف اینها را دسته‌بندی می‌‌کرد. در کنارش هم به تدریج کسانی که با سرعت بیشتری می‌توانستند تکنولوژی‌‌شان را به سمت صرفه‌جویی در مصرف انرژی تغییر دهند هم دسته‌بندی می‌کرد، هر ۲ را به وزارت اقتصاد و دارایی تحویل می‌داد و وزارت اقتصاد و دارایی از متخصصانی استفاده می‌کرد که سیستم مالیاتی را اصلاح کنند. چه مالیاتی؟ وقتی مالیات بر شرکت‌ها برقرار می‌کنیم، اجازه می‌دهیم تحت عنوان «استهلاک»- و چون استهلاک هم به وقوع می‌پیوندد- یک بخشی از آن درآمدشان از مالیات معاف باشد، به این دلیل که برای استهلاک جمع شود تا زمانی که این ماشین‌آلات نیاز به تجدید ساختار داشتند این کار به صورتی انجام شود. پس ما یک نرخ استهلاک داریم که اتفاقاً این تغییر نرخ استهلاک هم بر عهده خودِ وزارت اقتصاد و دارایی هیات دولت است و نیازی به مصوبه مجلس نیست.

بنده وقتی اعلام می‌کردم- برای چیزی که الان در دسترسم نیست که نشان دهم- به عنوان مثال این ماشین‌آلاتی است که صد واحد انرژی مصرف می‌کند، ولی در دنیا افرادی هستند که بسیار باصرفه‌جویی بیشتر هستند، اگر این ماشین‌آلات را بتوانید تعویض کنید به صورتی که ۵۰ واحد انرژی مصرف کند، همان سال اول ۵۰ درصد به شما معافیت استهلاک می‌دهم، سال بعد ۵۰ درصد باقیمانده را می‌دهم.

یعنی بنده ۷۵ درصد سرمایه لازم برای جایگزینی هدفمند ماشین‌آلاتی را که صرفه‌جویی در انرژی دارند مشارکت می‌کنم که ایشان بدانند که انتظاری داشته باشم، چون یارانه می‌دهم. در این صورت به جای صد واحد، ۵۰ واحد انرژی مصرف می‌کند، در نتیجه قیمت انرژی ۲ برابر هم بشود برای ایشان هیچ فرقی ندارد، ولی اگر کمتر روی انرژی برود، هزینه‌هایش بیشتر پایین می‌آید و شکوفایی صنعت ایجاد می‌شود نه اینکه صنایع نتوانند به این دلیل مزد کارگرشان را بپردازند. کدام صنعت است که در حال تولید باشد و قطعاً در تولیدش در آن زمان کارگر لازم است تا بتواند تولید کند، کارگرش را بیکار می‌کند؟ نه. دلایل دیگری پشت این قضیه است.

بهره‌وری نیروی کار در ایران بسیار پایین است

خبرنگار: خودِ کارخانه‌ هم احتمالاً با نیمی از ظرفیتش کار می‌کند.

دقیقاً. یکی از دلایل همین است. بهره‌وری نیروی کار و سرمایه به شدت پایین است. در دنیا جزو پایین‌ترین است.

خبرنگار: چرا؟

دقیقاً، سوال شما بسیار خوب است. ما می‌دانیم کارگرانی به ژاپن و آمریکا رفتند و مشغول کار هستند و می‌دانیم حداقل در ۵۰ سال گذشته ژاپن و آمریکا به ترتیب جابه‌جایی اول دنیای بهره‌وری عامل کار را دارند. این سوال مطرح می‌شود کسانی که پسرخاله‌ها و فامیل نخست‌وزیر ژاپن و رئیس‌جمهور آمریکا نیستند! آیا یک پرواز هفت، هشت، ۱۰ ساعته باعث می‌شود یک مرتبه بهره‌وری‌شان بالا برود؟ نه. کارگر ما ذاتاً ماهر و بسیار باهوش است. ولی وقتی سیستم قانون کار و تامین اجتماعی ما برعکس عمل می‌کنند و یک کارفرما نمی‌تواند کارگری را که کارتش را می‌زند، می‌رود گوشه حیاط می‌نشیند، چای می‌خورد و سیگار می‌کشد به کار کردن مجبور کند و برای سر کار آمدن تهدید به اخراج کند! چون اگر بخواهد اخراج کند مجازات می‌شود، باید تنبیه شود، حقوقش را بپردازد و…. آن کارگر اتفاقا باهوش است، به جای اینکه عرق بریزد در این سیستم تولید کار کند و احیاناً آسیب ببیند، ترجیح می‌دهد استراحت کند و با دوستان دیگرش در مورد مسائل سیاسی و… صحبت کنند و بهره‌وری پایین خواهد آمد.

منبع: اعتماد آنلاین
(بازدید ۲۶۲۵ بار, بازدیدهای امروز ۱ )

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  
Notify of